sneeuwlandschapje


Na gisteren een prachtige crash gemaakt te hebben, besloot ik vandaag dat ik die lift toch maar met twee handen aannam. Mijn ego is gekwetst een paar flinke blauwe plekken en behoorlijk wat spierpijn die me een beetje hindert. Gevolg van de lift is dat ik na mijn werk wel even naar huis moet lopen.  Een wandelingetje van Maasbracht naar Echt.  Met een wit sneeuwlandschap en hier en daar een leuk onderwerp.  Bij een groepje kolganzen die normaal overduidelijk herkenbaar zijn aan hun witte stuit en de witte neusbrug moet ik toch even iets beter kijken om ze te herkennen. De afstand en het tegenlicht van een heerlijk verwarmend zonnetje werken daar ook in tegen.  Kolganzen kun je beter niet opjagen, hoe mooi het ook is om zo’n hele groep ganzen de lucht in te zien gaan.  De ganzen verbruiken bij zo’n paniekvlucht zoveel energie dat ze weer drie uur grazen nodig hebben om dit bij te werken en dan te bedenken dat ze ’s avonds altijd terug moeten vliegen naar hun slaapplek. Dus alleen al voor die vlucht en de vlucht ’s morgens naar de grasvelden hebben ze 6 uur grazen nodig. Iets om over na te denken dus.

roodborst


 De roodborst  , voor velen het lievelingetje onder de vogels.  Iedereen kent hem en de meesten van ons vinden het een dotje, het is  een symbool van hoop en daarom vaak op kerstkaarten te vinden. De rode borst doet in onze ogen aandoenlijk aan en volgens legenden afkomstig door een druppel bloed veroorzaakt door de doornenkroon van Jezus toen hij aan het kruis stierf . In de praktijk is de roodborst juist een heel agressief vogeltje dat zelfs zijn jongen zou doden als deze een rode borst zouden hebben vandaar dat deze pas heel laat een rode borst ontwikkelen. 
De rode borst wekt agressie op en alles met een rode borst wordt verdreven uit het territorium. De vrouwtjes en mannetjes verschillen nauwelijks van elkaar en tijdens broedtijd dulden ze elkaar eigenlijk alleen maar . 
Je zult daarom maar zelden twee roodborsten tegelijk aantreffen.
De roodborst behoort tot de familie van de vliegenvangers.   Het is een brutaal vogeltje dat niet echt schuw is en  dat zich vrijwel overal kan handhaven, alleen waar het echt koud en onbeschut is komt hij niet voor je kunt denken aan  toendra’s en andere boomloze gebieden maar verder komt de roodborst in heel Europa voor.
In de winter komen we dit vogeltje meer tegen omdat er vanuit het Noorden grote getallen ons land bezoeken, en deze moeten dan de territoria in de tuinen gaan bezetten omdat de gebieden in de bossen al bezet zijn door onze eigen roodborstjes.
De roodborst begint meestal ’s morgens als het nog donker is te zingen 
Nog een leuk weetje is dat je bij de roodborsten zowel het mannetje als het vrouwtje kan horen zingen en dan vooral in de herfst. 

koude voeten


Met deze wisselende temperaturen heb ik last waar menige vrouw last van heeft, namelijk ……..koude voeten.  Toen ik laatst in de Doort was en dus na een nachtje vorst het water alweer dicht was en de meeste watervogels verdwenen waren behalve de meerkoeten die ineens zeer verdraagzaam in een groep bijelkaar zwommen, vroeg ik  het me ineens weer af hebben die beesten geen koude voeten?  Ik heb die vraag al eens eerder gesteld aan mijn lief en die had er toen een antwoord op.  Toen wel nog, maar toen de vraag werd gesteld tijdens de vogelherkenningscursus wisten we allebei het antwoord niet meer, ja het had iets te maken met de bloedsomloop toch? terwijl we elkaar vragend aankeken.   De belofte kwam dat het uitgezocht zou worden en via mail kregen we antwoord. 
Sommige dingen zijn heel simpel , wat doen wij mensen als we het koud krijgen? Juist we trekken onze voetjes omhoog op de bank en kruipen lekker dicht en liefst ook nog tegen elkaar. Vogels doen dit ook. Als ik naar mijn Parkietjes kijk in de volière dan zie ik dat ze ’s avonds als het koud wordt de pootjes intrekken en lekker knus tegen elkaar gaan zitten. Het roodborstje in de tuin die het ,vanwege zijn eigen opvliegerige temperament, in zijn eentje moet doen zie ik  tijdens de schemering wegschieten in de spreeuwenpot waar hij lekker beschut kan overnachten.  
De vogels lijken dan lekker dik en dat komt omdat ze hun veren opzetten , de veren die in laagjes over de huid ligt kunnen als een vorm van kippenvel denk ik dan opgezet worden waardoor er tussen de veren lucht kan komen, die lucht past zich aan aan de lichaamstemperatuur en beschermt tegen de koude invloeden van buiten af, net zoals je aan plant afdekt met plastic. Een scuba-duiker doet dit met zijn duikpak, in het pak wordt water gelaten en dit water wordt door het lichaam opgewarmd maar zodra het op temperatuur is beschermt dit laagje tegen afkoeling.  Een ander laagje dat beschermt is een vetlaagje zoals wij vrouwen wel weten is het in de winter heel moeilijk afvallen juist omdat ook het menselijk lichaam een laagje vet gebruikt om warm te blijven dikkere mensen hebben het over het algemeen minder koud dan dunne mensen.  Vogels doen dit ook vandaar dat ze in de winter zo gek zijn op zonnebloempitten en pinda’s die veel plantaardige vetstoffen bevatten.
Maar hoe zit het nu met de poten? De poten hebben geen vet , tenminste niet als ik die spillebeentjes van de parkieten bekijk, ze hebben ook geen veren om op te zetten.  En als ze dan toch onder het lichaam opgetrokken zijn dan staan ze nog steeds op het ijs of koude vloer en tak waardoor de wind er toch bij kan komen. Zeker zo’n lekker guur noord of oosten windje lijkt mij behoorlijk koud optrekken. 
Nu blijkt dat vogels een heel vernuftig systeem hebben in hun bloedvaten.  Ik wou dat ik het had, bij vogels liggen namelijk de slagader (waarmee het bloed naar de voeten wordt gevoerd) en de aders (waarmee het bloed van de voeten weer terug wordt gevoerd) heel erg dicht tegen elkaar.  Daardoor kan het warme bloed in de slagader al warmte afgeven aan het terugstromende bloed dat daardoor weer opgewarmd wordt maar dat daardoor natuurlijk ook minder warm bij de voeten aankomt en dus minder warmte kan verliezen aan de buitenlucht.  De warmte wordt dus effectief afgegeven waar het nodig is en niet aan de buitenlucht zoals  je zo hebben als je de verwarming aan hebt staan met de raam open. 
Het hele aparte van dit verhaal is dan ook nog een dat de terugkerende ader zich verplaatst in de poot, geen idee hoe ze het doen maar in de winter ligt deze ader in de kern van de poot zodat er zo weinig mogelijk warmte verloren gaat maar in de zomer is juist het omgekeerde het geval dan ligt de terugkerende ader juist aan de oppervlakte van de poot waardoor de vogel juist in staat is om weer gemakkelijk  overtollige warmte aan de omgeving  af te staan en dus kwijt te raken.  
Ik hoop het ingewikkelde verhaal op een makkelijke manier uitgelegd te hebben maar ik verbaas me iedere keer weer over die wonderlijke wereld die natuur heet.  
 
 
 
 

staartmees


Deze prachtige staartmees vergezelde me op mijn pad, dansend tussen de takken door terwijl hij op jacht is naar insecten.

De staartmees (Aegithalos caudatus) die plusminus een cm of 15 is bestaat voor meer dan de helft van zijn grootte uit staart.  De staartmees behoort tot zijn eigen familie van de staartmezen dus ene andere groep dan de mezen (Paridae) en er bestaan heel veel ondersoorten die zelfs voor de kenner moeilijk te bepalen zijn.

Er zijn variaties van een witte kop tot donkere kopje met grote wenkbrauwstrepen.  Zie je staartmezen met deze witte kopjes dan kun je ervan uigaan dat dit wintergasten zijn uit het noorden en oosten van Europa. De staartmees komt voor in bosrijke gebieden , in struikgewas maar ook op bouwland en parken. Ze bouwen zelf bolvormige nesten laag in de struiken waarbij ze spinrag, veren en mos gebruiken.
staartmees
 
Hun manier van voedsel verzamelen is een genot om naar te kijken, ze bewegen zich voort in groepen van 20 tot 60 exemplaren waarbij ze zich geroutineerd door de verste takken bewegen, het lichte gewicht van deze vogels en de lange staart helpt ze om op de moeilijkste plekjes te kunnen komen , dis is de reden waarom ze vaak ook met andere mezen kunnen reizen want ze zijn geen concurrent van elkaar.  Als de groep de boom of struik bedwongen heeft zal altijd eerst een staartmees de volgende boom trotseren en als de kust veilig is volgt de rest alweer gauw. 
Ook is het leuk te realiseren is dat als er een vogel achterblijft dat de rest wacht totdat de achterblijver weer bij is. Vooral bij de vogelbescherming is dit fenomeen besproken waarbij de groep dus wacht als een van hun leden gevangen is geworden en pas weer verder gaat als dit exemplaar geringd en wel weer wordt vrijgelaten. 
In Nederland bevinden zich rondom de 40.000 broedparen. De staartmees is een jaarvogel wat betekent dat hij het hele jaar te zien is. 
Dus mocht je volgende keer vele zachte hoge gezellige geluidjes horen dan kijk eens omhoog grote kans dat er een groep foeragerende staartmezen langs komt. 
 
 

een zwaan in zonneschijn


 
een zwaan in zonneschijn, 
zo helemaal alleen
eigenlijk heel ongewoon,
 
zo’n eenzame zwaan 
met grijze klerendracht
zo trots aan de waterkant
in die gouden zonneschijn 
nog even dan zal hij volwassen zijn. 
niets lijkt hem te deren
zal hij ooit met witte veren regeren.
 
een zwaan in zonneschijn 
zo helemaal alleen
eigenlijk heel ongewoon 
 
om daar zonder ouders te zijn
gevangen in het licht. 
het water wordt doorklieft 
zodat kleine zilveren golfjes ontstaan. 
Niets duidt op het overleven
niets duidt erop hoe kwetsbaar hij is
zal hij ooit met witte veren regeren.
 
deze mooie zwaan in zonneschijn.
 

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.

 

Vogelexcursie


Vandaag stond met de vogelherkenningscursus een excursie naar de WML plaas “lange vliet” in Beegden op het programma. Een waterplas betekent natuurlijk ook watervogels. 
de aantallen vielen een beetje tegen maar qua soorten zijn we hele leuke exemplaren tegengekomen .
Zo waren er kuifeenden , deze zijn zwart -wit , althans de mannelijke exemplaren dan, en hebben een kuif op hun kop, vandaar de naam. het derde eendje van links is het vrouwelijke exemplaar dat duidelijke de witte vlek mist. Het driekleurig eendje met dat oranje kopje is een tafeleend, volgens de kenners te herkennen aan het tafelkleed dat over hun rug loopt . achteraan op de foto zitten twee meerkoeten die nu in grote getalen bij elkaar zitten en elkaar nu verduren vanwege de koude tijden , veiligheid in grote getale zeg maar, zodra de temperaturen omhoog gaan is het gedaan met de verdraagzaamheid en zullen er verhitte gevechten plaatsvinden waarbij ze het niet schuwen om de ander met hun grote poten onder water te duwen en te proberen verdrinken. 
Op de plas lagen ook twee juveniele knobbelzwanen. Dit is vreemd omdat knobbelzwaanjongen normaal een heel jaar bij hun ouders blijven. 
Een andere verschijning op de plas waren twee koppels brilduikers, de brilduiker is te herkennen aan de zwart-witte kleur en de witte plek op de wang.  De onderste foto hoewel niet scherp laat de plek wel heel goed zien. 
 
 
nog een leuke vondst was de aanwezigheid van de kuifduiker , alhoewel de foto vanwege de afstand niet optimaal is is te zien dat de kuifduiker iets wegheeft van een fuut, maar de nek is korter, ook zou je hem kunnen verwarren met een dodaars maar die hebben weer een hoger kontje . Ook de dodaars was trouwens aanwezig, net als de fuut en verschillende wilde eenden. Een echte wilde eend is te herkennen aan de witte ring onder zijn groene kop, als deze ontbreekt dan betekent dit dat er inteelt aanwezig is en is de eend niet meer rasecht. 


Een moment uitzoeken en gewoon gaan. Er is niets in de wereld dat niet kan wachten, gewoon even een uurtje weg , gewoon omdat het kan. Omdat het zonnetje schijnt en omdat de natuur iedere keer weer verandert. Een half uur later en niets is meer hetzelfde.  Je draait je om en de vogel die er net zat is verdwenen, de tak die net stil hing trilt nog wazig na.
Even een moment zoeken van niets moeten, een moment zoeken voor jezelf, een moment creëren zodat je de wereld om je heen even stop kunt zetten. 
De zon die de stammen van de bomen goudkleurig doet opleven. De wind die ervoor zorgt dat de bomen krakend heen en weer zwiepen, waarbij sommige tegen elkaar slaan alsof er een stokken gevecht gaande is. 
Ineens een piepend geluid alsof er een zware deur krakend en zwoegend in beweging is gezet. De kleinere takken tegen elkaar tikkend als regendruppels op een golfdak.  Een vreemde gewaarwording al die geluiden, terwijl het droog en zonnig weer is en de blauwe lucht helder afsteekt tegen de donkere takken. 
Ik volg de hoge kale takken steeds hoger en hoger  waardoor de diepte inspeelt op het evenwichtsorgaan. Duizelingwekkend .  
Tussen al dat rumoer van het “stille “bos is het een gekrakeel van verschillende geluiden en beelden , het kloppen van de specht die al volop bezig is , het zachte gekwetter van sijsjes die in de toppen van de Elzenbomen de insecten belagen. De heldere tonen van de dansende boomklevers.  Het gekras van Gaaien die het bos bewaken.  Zachte piepjes van voorbijgaande staartmeesjes. Kool-en pimpelmeesjes die overal vanuit een ooghoek verschijnen en verdwijnen.  De blauwe schim van een ijsvogel die als een kogel langs het water schiet. De vier wilde eenden die achterelkaar het water doorklieven . Het is maar een uurtje maar het is het kostbaarste dat een mens beleven kan, even een uurtje voor mezelf  , alleen.  

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.