Texel


Vakantie en waar beter lekker uitwaaien en genieten van de natuur en vooral van elkaar als op een eiland als Texel.
De gevoelens liggen er, de emoties ook alleen ik krijg ze even niet onder woorden gebracht dus dan maar een album en gewoon genieten van wat we gezien hebben

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.

en misschien is het wel een ervaring om sprakeloos van te worden, zelfs voor een redelijk ervaren vogelaar als ik zijn deze aantallen en soorten echt indrukwekkend. En zelfs weer nieuwe soorten kunnen aftekenen op mijn lijstje.

Advertenties

Ganzen en hun energieverbruik


Na mijn laatste log kreeg toch wel wat reacties over de graastijd bij de ganzen. Ik heb toen aangegeven dat als ganzen opgejaagd worden dit heel veel energie kost en dat ze drie uur nodig hebben om dit verbruikte energie weer bij te vullen . Ik kreeg een reactie als nou als dat zo is zouden ze nooit vanuit Siberië vliegen zonder een gram te verliezen.  In eerste instantie had ik zoiets van ach ja… maar gaandeweg dacht ik erover na en bedacht dat heel veel mensen eigenlijk niet weten wat ze aanrichten want het is dus wel echt zo.

Vliegen kost heel heel veel energie en vogels en dus ook ganzen doen dit alleen maar omdat het meer oplevert dan het kost. Ganzen kiezen ervoor om op het water te overnachten, dit doen ze omdat ze zo veilig zijn voor roofdieren als vos, wolf , lynx , nerts , wezel. Doordat ze op het water kunnen rusten verbruiken ze heel weinig energie, als de vogel aan land zou slapen en verstoord zou worden dan moet de vogel opvliegen, zo’n gans weegt nogal wat en verbruikt bij het omhoog komen heel veel energie. Als de groep ganzen wakker wordt gaan ze naar de graasvelden, dit doen ze al heel vroeg in de morgen om zo een zo lang mogelijke graastijd te hebben.  De vlucht van het water naar de velden kost heel veel energie maar het is het waard omdat de groep zo veilig is.  De vroege ochtend vertrekken is dan weer een manier om zoveel mogelijk energie weer op te bouwen.  De vlucht van water naar gras betekent een herstelperiode van drie uur grazen.  Dus zitten de ganzen om 7 uur ’s morgens op het veld dan hebben ze pas om 10 uur hun energie weer op peil gebracht naar het niveau voor de vlucht. Als je ganzen goed observeert dan zie je dat alles in hun gedrag erop gericht is om dit onnodige energie verbruik te voorkomen.

Bekijk eens een groep grazende ganzen vanuit de auto bijvoorbeeld want dan voelen ze zich niet bedreigt. als je oplet zie je altijd wel een gans met langgestrekte nek rondkijken , dit noemen we de wachter, de wachter houdt de omgeving in de gaten zodat de rest rustig kan grazen. Als de wachter gevaar ontdekt dan zal hij een alarmroep laten horen. Hierop reageren de ganzen door te stoppen met grazen en kijken om hun heen en naar de wachter als de wachter een signaal geeft begint de hele groep weg te lopen , ze proberen dus LOPEND het gevaar uit de weg te gaan.  Is het gevaar niet te ontlopen of raakt de wachter in paniek dan zal de hele groep in een keer de lucht ingaan,

Hoewel ik het net als ieder ander een magnifiek gezicht vind als dit gebeurt ben ik meteen verontrust want voor de ganzen wordt broodnodige energie verspilt.  Het gras groeit langzaam , De grassen die de gans in de wintermaanden eet bevatten voedingsstoffen, jonge scheuten bevatten veel eiwitten, Verder eten ze ook graag  granen omdat hier meer voedingsstoffen inzitten dan gras vandaar dat je ze ook vaak op leeggehaalde maisvelden ziet scharrelen.

Deze paniekvlucht betekent dus echt wel drie uur grazen als je bedenkt hoe gauw een groep ganzen de lucht in kan schieten kun je wel nagaan hoe slopend dit voor ganzen moet zijn.  Ik kan wel gaan rekenen met joules en koolhydraten maar dat zegt weinig. Als ik een trui koop van 50 euro en ik moet er 5 uur voor werken zegt dat eigenlijk veel meer dan dan ik voor 50 euro pin.

Ganzen op de toendra besluiten in een keer op trek te gaan , afhankelijk van het weer.  zijn ze eenmaal op weg dan wordt de vlucht zonder onderbreking uitgevoerd, Ze vliegen zowel overdag als ’s nachts, met een snelheid waar een gemiddelde sporter jaloers op is namelijk met zo’n 80 km/u.  Zo kan het zijn dat de troep brandganzen die we juist zien aankomen twee dagen tevoren nog moesten vertrekken uit Nova Zembla. Het wil echter helemaal niet zeggen dat ganzen deze vlucht toepassen zonder en grammetje te verliezen, de gevolgen zijn echt enorm. Een gans is namelijk een marathonvlieger .

Marathonlopers kennen het principe van het benutten van energie uit vetverbranding, in plaats van uit koolhydraten, wat atleten doen die in een korte tijd explosief hun prestatie moeten leveren. Ganzen zijn marathonvliegers, vele uren zonder onderbreking door het verbranden van hun vetreserve.  Het verbranden van hun vetreserves heeft weer gevolgen voor de capaciteit om warm te blijven bij koude temperaturen.

Het vliegen van ganzen in farmatie is ook een weer een zeer vernuftig systeem om zo min mogelijk energie te verliezen zo vliegen ze in formatie in een V-Vorm.   Elke vogel in de formatie profiteert van de luchtwervelingen die zijn voorganger opwekt.  Deze wervelingen – die alleen met grote vleugels kunnen worden opgewekt – helpen bij de voortstuwing. Een vogel surft als het ware een stukje op de werveling van zijn voorganger mee. En door in zijn luwte te blijven, ondervindt hij ook minder weerstand van de lucht. Door in een vaste positie ten opzichte van elkaar te vliegen, maken de vogels in de formatie optimaal gebruik van deze effecten en verbruiken ze minder energie. Behalve de vogel aan kop: die heeft het extra zwaar en moet worden afgelost voordat hij moe wordt. Elke vogel komt een keer aan de beurt om het peloton aan te voeren. De koppositie wordt over alle vogels in de groep verdeeld. Het merendeel van de tijd vliegen de vogels echter in elkaars luwte, dus netto besparen ze tijdens hun vlucht veel energie. Door de vaste posities die de vogels ten opzichte van elkaar en van de koploper innemen, ontstaan de kenmerkende V- of U-vluchten  ( dit stukje tekst heb ik overgenomen van internet omdat het op geen andere manier is uit te leggen)

Dus hoewel de winter alweer bijna voorbij ik vraag ik toch om als je een groep ganzen ziet grazen om respect te hebben voor hun leefwijze en als je langsloopt en je ziet dat de groep reageert en begint weg te lopen respecteer dit dan en loop om zo voorkom je een hoop leed. kijk hoe de groep reageert en probeer ten alle tijde te voorkomen dat deze de lucht invliegen.

sneeuwlandschapje


Na gisteren een prachtige crash gemaakt te hebben, besloot ik vandaag dat ik die lift toch maar met twee handen aannam. Mijn ego is gekwetst een paar flinke blauwe plekken en behoorlijk wat spierpijn die me een beetje hindert. Gevolg van de lift is dat ik na mijn werk wel even naar huis moet lopen.  Een wandelingetje van Maasbracht naar Echt.  Met een wit sneeuwlandschap en hier en daar een leuk onderwerp.  Bij een groepje kolganzen die normaal overduidelijk herkenbaar zijn aan hun witte stuit en de witte neusbrug moet ik toch even iets beter kijken om ze te herkennen. De afstand en het tegenlicht van een heerlijk verwarmend zonnetje werken daar ook in tegen.  Kolganzen kun je beter niet opjagen, hoe mooi het ook is om zo’n hele groep ganzen de lucht in te zien gaan.  De ganzen verbruiken bij zo’n paniekvlucht zoveel energie dat ze weer drie uur grazen nodig hebben om dit bij te werken en dan te bedenken dat ze ’s avonds altijd terug moeten vliegen naar hun slaapplek. Dus alleen al voor die vlucht en de vlucht ’s morgens naar de grasvelden hebben ze 6 uur grazen nodig. Iets om over na te denken dus.

koude voeten


Met deze wisselende temperaturen heb ik last waar menige vrouw last van heeft, namelijk ……..koude voeten.  Toen ik laatst in de Doort was en dus na een nachtje vorst het water alweer dicht was en de meeste watervogels verdwenen waren behalve de meerkoeten die ineens zeer verdraagzaam in een groep bijelkaar zwommen, vroeg ik  het me ineens weer af hebben die beesten geen koude voeten?  Ik heb die vraag al eens eerder gesteld aan mijn lief en die had er toen een antwoord op.  Toen wel nog, maar toen de vraag werd gesteld tijdens de vogelherkenningscursus wisten we allebei het antwoord niet meer, ja het had iets te maken met de bloedsomloop toch? terwijl we elkaar vragend aankeken.   De belofte kwam dat het uitgezocht zou worden en via mail kregen we antwoord. 
Sommige dingen zijn heel simpel , wat doen wij mensen als we het koud krijgen? Juist we trekken onze voetjes omhoog op de bank en kruipen lekker dicht en liefst ook nog tegen elkaar. Vogels doen dit ook. Als ik naar mijn Parkietjes kijk in de volière dan zie ik dat ze ’s avonds als het koud wordt de pootjes intrekken en lekker knus tegen elkaar gaan zitten. Het roodborstje in de tuin die het ,vanwege zijn eigen opvliegerige temperament, in zijn eentje moet doen zie ik  tijdens de schemering wegschieten in de spreeuwenpot waar hij lekker beschut kan overnachten.  
De vogels lijken dan lekker dik en dat komt omdat ze hun veren opzetten , de veren die in laagjes over de huid ligt kunnen als een vorm van kippenvel denk ik dan opgezet worden waardoor er tussen de veren lucht kan komen, die lucht past zich aan aan de lichaamstemperatuur en beschermt tegen de koude invloeden van buiten af, net zoals je aan plant afdekt met plastic. Een scuba-duiker doet dit met zijn duikpak, in het pak wordt water gelaten en dit water wordt door het lichaam opgewarmd maar zodra het op temperatuur is beschermt dit laagje tegen afkoeling.  Een ander laagje dat beschermt is een vetlaagje zoals wij vrouwen wel weten is het in de winter heel moeilijk afvallen juist omdat ook het menselijk lichaam een laagje vet gebruikt om warm te blijven dikkere mensen hebben het over het algemeen minder koud dan dunne mensen.  Vogels doen dit ook vandaar dat ze in de winter zo gek zijn op zonnebloempitten en pinda’s die veel plantaardige vetstoffen bevatten.
Maar hoe zit het nu met de poten? De poten hebben geen vet , tenminste niet als ik die spillebeentjes van de parkieten bekijk, ze hebben ook geen veren om op te zetten.  En als ze dan toch onder het lichaam opgetrokken zijn dan staan ze nog steeds op het ijs of koude vloer en tak waardoor de wind er toch bij kan komen. Zeker zo’n lekker guur noord of oosten windje lijkt mij behoorlijk koud optrekken. 
Nu blijkt dat vogels een heel vernuftig systeem hebben in hun bloedvaten.  Ik wou dat ik het had, bij vogels liggen namelijk de slagader (waarmee het bloed naar de voeten wordt gevoerd) en de aders (waarmee het bloed van de voeten weer terug wordt gevoerd) heel erg dicht tegen elkaar.  Daardoor kan het warme bloed in de slagader al warmte afgeven aan het terugstromende bloed dat daardoor weer opgewarmd wordt maar dat daardoor natuurlijk ook minder warm bij de voeten aankomt en dus minder warmte kan verliezen aan de buitenlucht.  De warmte wordt dus effectief afgegeven waar het nodig is en niet aan de buitenlucht zoals  je zo hebben als je de verwarming aan hebt staan met de raam open. 
Het hele aparte van dit verhaal is dan ook nog een dat de terugkerende ader zich verplaatst in de poot, geen idee hoe ze het doen maar in de winter ligt deze ader in de kern van de poot zodat er zo weinig mogelijk warmte verloren gaat maar in de zomer is juist het omgekeerde het geval dan ligt de terugkerende ader juist aan de oppervlakte van de poot waardoor de vogel juist in staat is om weer gemakkelijk  overtollige warmte aan de omgeving  af te staan en dus kwijt te raken.  
Ik hoop het ingewikkelde verhaal op een makkelijke manier uitgelegd te hebben maar ik verbaas me iedere keer weer over die wonderlijke wereld die natuur heet.  
 
 
 
 

Alle gansjes zwemmen in het water


Tijdens mijn wandeling waar ik ook ons nieuwe konijntje Claus heb gevonden , een manneke trouwens denk ik tenminste , die zo jong is dat zijn teelballen nog niet eens ingedaald zijn dus niet ouder dan drie maanden, Blijft me verbazen trouwens, dat je zomaar een beest kunt weggooien , Wat wel weer een probleem geeft want alhoewel de twee konijntjes elkaar nu accepteren kan het zijn dat ze straks dus gaan vechten als de hormonen beginnen te rommelen. Niet zo’n groot probleem behalve dan dat we dus twee kooien en twee rennen in  ons kleine woonkamertje hebben , maar het was wel handiger geweest als ze samen hadden gekund maar de kans op slagen tussen twee mannetje is miniem. We kunnen niet meer als proberen straks onze rocky stond toch al op de lijst om gecastreerd te worden want hij is zeer dominant en territoriaal , wat nogal een probleem geeft als je hem eten wil geven want het is meteen van blijf af dat is mijn bak. Heb je hem uit zijn ruimte, dan is het liefste konijn van de hele wereld dat niets liever doet dan knuffelen.

Maar genoeg over de nijntjes , dus tijdens mijn wandeling zag ik ook een koppel nijlganzen. Daarbij bleek meteen waarom de opkomst van de nijlgans zo gestaag doorgaat, vergeleken met onze andere ganzen bijvoorbeeld de grauwe gans legt 6 eieren waarvan er meestal 2 tot drie jongen volwassen worden. ze brengen ook maar een nest per jaar groot. was deze soort en aantal jaren geleden bijna verdwenen nu is het weer een dusdanige broebvogel dat er wordt gesproken over afschieten vergassen eieren klutsten enz , een grauwe gans wordt gemiddeld 30 jaar.
de nijlgans het eerste broedpaar is bekend van 1967 begint vaak al in januari met broeden en gebruikt daarbij holen en nesten die door andere vogels zijn gebouwd, nestkasten , ooievaarsnesten, kraaien nesten , havik nesten wat dan ook . Vaak worden andere vogels onaangenaam verrast want hun plek is dan ingenomen door de nijlgans. In dit concurentie gebied is het vaak de nijlgans die wint. Zelf de havik of de buizerd wijkt zich voor deze vogel. De ganzen zijn zo agressief dat zelfs vossen ervoor wijken. Een
woedende nijlgans is een geduchte tegenstander. Aan het handgewricht
heeft hij een stompe hoornachtige spoor, waarmee hij enorme klappen kan
uitdelen.

Daarbij brangt de nijlgans een doorbroeder hij brengt ongeveer vier à vijf nesten per jaar groot. en is een zeer agressieve ouder alles dat in de buurt komt wordt gedood en of opgegeten . Het is al bekend dat waar de nijlgans broedt vaak andere watervogels spoorloos verdwijnen. Een paar bezet een territorium van meer dan een kilometer oeverlengte, waar elke andere vogelsoort uit wordt verdreven.
Deze exoot die gewend is met krokodillen samen te leven ondervindt hier dus nauwelijks vijanden. als alle nesten zo groot zijn als deze vraag ik af hoe de stand over pakweg 5 jaar is. Nu worden er al regelmatig incidenten met nijlganzen gemeldt, overgenomen nesten, aanvallen op huisdieren,